Wakaaladda Wararka Qaranka Soomaaliyeed
EN
Ar
Search
  • Bogga Hore
  • Gudaha
    GudahaShow More
    Wasiir Cadaay oo kormeeray dugsiyada degmada Matabaan
    November 29, 2025
    Ifraax Axmed oo Gudoontay Shahaadda PHD
    November 29, 2025
    Wasiirka Arrimaha Dibadda Soomaaliya oo heshiis kula saxiixday Rabat dhiggiisa Marooko
    November 29, 2025
    Bayaanka Shirweynaha 3aad ee Culimada Soomaaliyeed
    November 29, 2025
    Madaxweyanaha JFS oo qaabilay haweenka Culimada ah ee ka qayb galay shirkii Culimada
    November 28, 2025
  • Caalamka
    CaalamkaShow More
    Madaxweyne Erdogan oo helay abaalmarin khuseysa xagga bini’aadanimada
    November 27, 2025
    Qadar oo qabaneysa shirka caalamiga ah ee hal-abuurka waxbarashada
    November 21, 2025
    Qaramada Midoobay oo cambaareysay weerarkii Israel ee masjid ku yaalla Daanta Galbeed
    November 14, 2025
    Turkiye oo soo dhoweysay qaadidda cunaqabateyntii saarneyd maamulka Suuriya
    November 7, 2025
    Shacabka Magaalada New York oo doortay duqii ugu horeeyay oo muslim ah
    November 5, 2025
  • Maqaallada
    MaqaalladaShow More
    Macallinka waa barbaariyaha iyo hagaha Bulshada
    November 22, 2025
    Bixinta Kaararka Doorashada Golaha Deegaanka oo Ka Bilaabatay Muqdisho
    November 16, 2025
    Soomaaliya iyo Aljeeriya oo xoojinaya xiriirkooda
    November 11, 2025
    Xuska Maalinta Caalamiga ah ee Caasimadahaย (31-ka Oct)
    October 31, 2025
    Dib-u-kabasho iyo tubta horumarka
    October 21, 2025
  • Ganacsiga
    GanacsigaShow More
    ๐’๐ก๐ข๐ซ๐ฐ๐ž๐ฒ๐ง๐š๐ก๐š ๐Ÿ๐Ÿ-๐š๐š๐ ๐ž๐ž ๐ˆ๐ฌ๐ค๐š๐š๐ฌ๐ก๐ข๐ ๐š ๐†๐š๐ง๐š๐œ๐ฌ๐ข๐ ๐š ๐’๐ก๐ข๐ข๐ง๐š๐ก๐š ๐ข๐ฒ๐จ ๐–๐š๐๐š๐ฆ๐š๐๐š ๐‚๐š๐ซ๐š๐›๐ญ๐š
    April 29, 2025
    Waa maxay Starlink oo la siiyay ogolaanshaha? (WARBIXIN)ย 
    April 19, 2025
    ๐’๐จ๐จ๐ฆ๐š๐š๐ฅ๐ข๐ฒ๐š ๐ข๐ฒ๐จ ๐Œ๐š๐ซ๐ž๐ฒ๐ค๐š๐ง๐ค๐š ๐จ๐จ ๐ค๐š๐ฅ๐š ๐ฌ๐š๐ฑ๐ข๐ข๐ฑ๐๐š๐ฒ ๐‡๐ž๐ฌ๐ก๐ข๐ข๐ฌ ๐‡๐จ๐ซ๐ฎ๐ฆ๐š๐ซ๐ข๐ง๐ž๐ž๐ ๐จ๐จ ๐ ๐š๐š๐ซ๐š๐ฒ๐š $๐Ÿ”๐Ÿ–.๐Ÿ“ ๐Œ๐ข๐ฅ๐ฒ๐š๐ง
    October 1, 2024
    Shirkii Beijing: Fursadaha Afrika iyo Fursadaha Soomaaliya
    September 26, 2024
    Soomaaliya oo hirgalinaysa Lambarka mideysan ee aqoonsiga canshuur bixiyaha
    August 7, 2024
  • Ciyaaraha
    CiyaarahaShow More
    Soomaaliya oo ka hartay tartanka koobka FIFA Arab Cup 2025
    November 26, 2025
    Xulka Qaranka oo guul weyn ka gaaray dhiggooda Rwanda
    November 24, 2025
    Ciyaar dhex martay xulalka 17-jirka Soomaaliya iyo Itoobiya oo barbar dhac ku soo dhamaatay
    November 21, 2025
    Wasiirka deegaanka XFS oo kulan la qaatay wafdiga Soomaalida ee ka qaybgalay shirka isbedelka cimilada
    November 21, 2025
    Xulka Qaranka Soomaaliya oo isu diyaarinaya kulanka dhigiisa ee Aljeeriya
    October 8, 2025
Reading: Naftii hure, Abaal gud muxuu u leeyahay?
Share
Font ResizerAa
Wakaaladda Wararka Qaranka SoomaaliyeedWakaaladda Wararka Qaranka Soomaaliyeed
  • ENGLISH
  • ARABIC
Search
  • Bogga Hore
  • Gudaha
  • Caalamka
  • Maqaallada
  • Ganacsiga
  • Ciyaaraha
Follow US
ยฉ2023 || All rights reserved SONNA
Wakaaladda Wararka Qaranka Soomaaliyeed > Blog > Wararka > Gudaha > Naftii hure, Abaal gud muxuu u leeyahay?
GudahaMaqaallada

Naftii hure, Abaal gud muxuu u leeyahay?

By Ruush Abdullahi
Last updated: October 18, 2023
6 Min Read
Share

Hibaad Cali Dasar waa Shahiid iska diiday inuu ku dul noolaado heeryada kooxda Maafiyada khawaariijta ah, islamarkaana iba furay in Argagixisada Khawaarijta ah lala dagaallami karo, welibana laga adkaan karo, waxuu ahaana Shahiid si fudud uga saaray Khawaarijta deegaankii uu ku noolaa, balse ku soo gadaal noqdeen markii uu waayay garab dowladeed iyo mid deegaameed intaba.

Taliyihii aas-aasay Macaawisleyda Soomaalida ayuu ahaa, bixiyayne magaca hadda loo yaqaan Ciidamada Deegaanka ee (Macaawisleyda), islamarkaana rumeeyay ama iftiimiyay in beeluhu ay la dagaallami karaan Khawaarijta ku soo duushay, wuxuuna geeriyooday sanadkii 2018-kii, isaga oo deegaankiisa cadawga ka difaacaya. ย Naxariistii janno Alle ha ugu bishaareeyo.

Wey dhacdaa in Qof uu Naftiisa u huro, badbaadinta, Dalkiisa, Koox ama Qof kale oo uu xushmo u hayo, sida Hogaamiye, Waalid, Macallinkiisa, Saaxiibtii/Saaxiibkiiย  ama Qof kale oo uu jecel yahay.

Waxaase is weeydiin mudan, Ciddii uu naftiisa u huray fal celinta laga fili karayo iyo sida ay u gudato waajibka saaran.

Soomaaliya siyaaba kala duwan ayay u dhacdaa Naf huriddu.

  1. Dagaalkii 77 Ciidamo ayaa isku xiray Bambooyin si ay u jabiyaan Dhufeeysyadii Godeey.
  2. Naf hurid, Waxaa ugu Dambeeyay Marxuum, Axmed Cabdulqaadir Sh. Maxamud iyo Maxamed Cumar Xirsi oo Dagaaladii ugu damberyay ee Galmug si Geesinimo leh, Naftooda ugu huray si ay u badbaadiyaan Madaxdooda iyo Waalidiintood.
  3. Waxaa kale oo Xusid Mudun, Dagaalkii lagu soo qaaday Hotel Maa’idda halkaa oo ay ku sugnaayeen Laba Madaxweyne oo la rabay in la dilo, ayaa labo Gaadiidka qafilan ee Beebehu waxa ay ka soo weerareen Labadda dhinac ee Ex-Baarlamaan, mid dhinaca waqooyi ee xiga Ex- Isbitaal Rabo iyo ex- Koogaar Restaurant. Midna dhinaca koofure ee xiga ex- Dukaanka Zulfiqaar Cali. Labaduba waxa ay ridayeen Rasaas Dalooliso ah si Gaadiidka technikada ah ee ka soo horjeedo ay Matoorka uga gubaan kadibna ay toos u tagaan Hoteelka, Rasaastii lagu ridayay Beebahu wey kari weeyday.

Dhinaca waqooye ee Beebayaasha, waxaa Gaarigii Technikada ahaa ee uu watay ula dhaqaaqay Marxuum, Cali Jubba, Beebihii ayaa u qaatay in uu isku qarxinayo dib ayuuna u cararay, Cali Juba kama istaagin eeย  toos ayuu ugu dhuftay. Beebihiihii oo dhaawac ah ayaa u cararay dhinaca Taaladda Dal jirka dahsoon, waxaana Halkaa ku geeriyooday Marxuum Cali Juba oo Baabuurkiisii toos ugu dhuftay Beebihii.

Dhinaca Koofure waxaa isna Baabuurkiisii Technikada ahaa la dhaqaaqayย  Xuseen Maxamed Rage oo lagu Naaneyso “Shiino Asgari” . Sidii oo kale Beebihii ayuu ku dhuftay Gaarigiisii, Beebihiina waxa uu u cararay dhinaca Ex- Baarlamaan,waxa uuna ku cararay Wadada aado Bangiga dhexe. Baabuurkii Shiino Asgari waa burburay, Isagiina dhulka ayuu ku dhacay, Meyd ahaan ayaa looga tagay. Mar dambe ayaa la arkay in uu Nuuxnuuxsanayo oo uu nool yahay, waxaa loola cararay Isbitaalka, muddo kadib ayuuna ka soo kabtay Jajabkii iyo dhaawacii, Hadda waa nool yahay welina waxa uu ka tirsan yahay Ciidanka Qaranka.

  1. Bishii July ee Sanadkaan 2023-ka, iyada oo Ciidamo lagu tababarayo Xerada Jaalle Siyaad ayaa waxaa mar kaliya la dareemay Nin isku soo xiray waxyaabaha qarxo, Qof ayaa ku qeyliyay war Ninka qarax ayaa ku xiran. Isla markii Marxuum Axmed Maxamed Macallin Maxmuud oo loo yaqiin “Cag madhige” ayaa isku duubay Ninkii, si uu uga badbaadiyo Saaxiibadii, isla Goobtii ayuuna ku geeriyooday Marxuum Cag madhige.

Ma ahan intaasi Qof oo kaliya ee Dad badan oo xata ay ku jiraan, kuwii ay iska soo hor jeedeen ayaa Naftooda ku waayay ama Halis u galiyay si ay ugu dhintaan aragti ay aaminsan yihiin iyo Badbaadinta Dad agtooda ixtiraam ku leh.

5. โ€œInkasta oo aan gabar ahay.. Hubkaan guudka saarayaa

Rasaastaan gardaadsanayaa..Guul sida ragaygaan

Goobaha dagaal..Garab joogsanayaaโ€.

Fadumo Maxamud Ibraahim waxay aheyd Hooyo seddax Caruur ah leh, waxay iyada iyo Xabiibo Maxamed Odowaa la Shahiideen Walaalahoodii raga ahaa ee ku dhintay dagaalkii adkaa ee furinta Bur-ujeed dhowr maalin ka hor ku dhexmaray cadawga khawaarijta Al-Shabaab iyo ciidanka Deegaanka. Faadumo iyo geesiyada kale waxay doorbideen in ay qeyb ka noqdaan xilli taariikheedka ku qormaya xusuusta Qaran ee ay Soomaali iskaga xorayneyso Argagexisada kooxda Shabaab.

Wiilasha iyo Hablaha ku Shahiiday dagaalka waxay daafacayeen diinta, nafta, sharafta, iyo hantida dalkooda, dadkooda iyo deegaankooda intaba, waana ujeedooyinkii ugu waawaynaa ee ay diinta u soo degtay, waxayna u dirireen Janno Aakhiro iyo Jiritaan Xornimo.

Ugu dambeyntii Alle Shahaadada haka aqbalo Faadumo iyo geesiyadii kale ee furinta Bur-ujeed ku shahiiday, iyo kuwii hortood furumaha dagaalka ee kala duwan ku Shahiiday, ย Allahana u booga-dhayo inta dhaawaca ah. Aamiin

Haddaba Su’aashu waxa ay tahay, Dadkaasi Doorkoodii waa guteen, ee Qofkii ama Bulshadii ay dartood Naftooda u hureen, maxay ku xasuustaan, Dalacaad Geeridooda kadib, u duceyn, Daryeel Caruurtooda, in Taariikhdoodaย  Dugsiyada lagu baro Jiilka dambe in lagu magacaabo Goobo lagu xasuusto?.

Share This Article
Facebook Email Copy Link Print

MAQAALLADA

Tartamayaasha Dhahar oo caawa u gudbay wareegga 2-aad ee tartanka

WararkaWargayskaWaxbarashada
March 3, 2025

Wasiir Cadaay oo kormeeray dugsiyada degmada Matabaan

Matabaan(SONNA):-Wasiir dowlaha Arrimaha Gudaha iyo dowladaha hoose ee Hirshabeelle, Dr. Xasan Cadaay, ayaaย  kormeer shaqo…

November 29, 2025

Dowladda FS oo Aw-dheegle Diyaarad kaga soo qaadday dad shacab ah oo ku dhaawacmay Qarax miino Shabaab ay la beegsadeen

Aw-dheegle(SONNA)ย Ciidanka Xoogga Dalka iyo dadweynaha degmada Aw-dheegle ee gobolka Shabeellaha Hoose oo is garabsanaaya ayaa…

September 7, 2019

Raโ€™iisalwasaaraha Soomaaliya iyo wafdi uu hogaaminayo oo gaaray Magaalada Baydhabo halkaasoo siwayn loogusoo dhaweeyey

Baydhabo(SONNA) Wafdigan uu hoggaaminayo Raโ€iisul Wasaaraha Xukuumadda Federaalka Soomaaliya mudane Xasan Cali Khayre ayaa goor…

September 8, 2019

WARAR DHEERAD AH

Taliyaha Ciidanka Dhulka Xoogga Dalka Soomaaliyeed oo Muqdisho ku soo dhoweeyay taliye ku-xigeenka Ciidanka Xoogga Dalka Uganda

Muqdisho(SONNA):'Taliyaha Ciidanka Dhulka Xoogga Dalka Soomaaliyeed, sarreeye Guuto Sahal Cabdullaahi Cumar ayaa maanta garoonka diyaaradaha Aadan Cadde ee magaalada Muqdisho…

GudahaWararka
May 17, 2025

Hayโ€™adda socdaalka oo Muqdisho ku qabatay kulan ku saabsan hubinta Dukumintiyada socdaalka

Muqdisho (SONNA):ย Kulankan oo uu goobjoog ahaa agaasime ku xigeenka hay'adda mudane Xuseen Cabdullaahi Sheekh, isla markaana ay ka qayb galeen…

GudahaWararka
November 20, 2024

Duqa muqdisho oo qaabbilay madaxa howlgalka xafiiska hayโ€™adda UNICEF ee Soomaaliya

Muqdisho-(SONNA)-Guddoomiyaha Gobolka Banaadir ahna Duqa Magaalada Muqdisho Mudane Dr. Xasan Maxamed Xuseen (Muungaab) ayaa kulan la qaatay wafdi uu hogaaminaayo…

GudahaWararka
June 22, 2025

Ciidanka Xoogga oo Jab Xooggan u geystay Argagixisada Alshabaab “Sawirro”

Muqdisho (SONNA)-Ciidamada Xoogga Dalka, gaar ahaan Qeybta 27aad ayaa saaka ku jarmaaday Deegaanno hoostaga Degmada Buulo-burde oo Argagaxisada ay ku…

GudahaWararka
July 29, 2021

Somali National News Agency established in 1964. It is one of the main pillars of the Ministry of Information, Culture, and Tourism.

  • Bogga Hore
  • Gudaha
  • Caalamka
  • Maqaallada
  • Ganacsiga
  • Ciyaaraha
  • SNTV
  • RADIO MOGADISHU
  • WARGEYSKA
  • TOURISM DEPARTMENT

Follow US:ย 

  • MoICT
  • VILLA SOMALIA
  • OPM SOMALIA

All rights reserved SONNA

ยฉ2023