Hay’adda Isgaarsiinta Qaranka (HIQ) ayaa Todobaadkii hore guddoonsiisay Shirkadda Starlink rukhsadda isgaarsiineed oo ay kaga howlgeleyso dalka Soomaaliya. Munaasabadda guddoonsiinta oo ka dhacday magaalada Muqdisho ayaa waxaa ka soo qeybgalay mas’uuliyiin ka socda Dowladda iyo Shirkadda Starlink.
Maareeyaha Hay’adda Isgaarsiinta Qaranka Mudane Mustafa Yaasin SHEIK oo xafladda guddoonsiinta ka hadlayay ayaa sheegay in soo-gelitaanka Starlink ee Soomaaliya ay wax weyn ka tari doonto dadaallada lagu doonayo in adeegyada internetka lagu gaarsiiyo dalka oo dhan.
“Waxa aan rajeyneynaa in adeeggan uu si gaar ah u anfici doono shacabka Soomaaliyeed iyo guud ahaan ganacsiyada, hay’adaha dowladeed ee ka baxsan magaalooyinka waaweyn oo adeegga internet-ku xaddidan yahay,” ayuu yiri Maareeyuhu.
Wasiirka Isgaarsiinta iyo Teknolojiyada, Mudane Maxamed Aadan Macallin, oo isna munaasbaadda ka hadlay, ayaa sheegay in dowladdu ku faraxsan tahay in shirkaddaan Starlink soo gaarto dalkeena.
“Waxaan soo dhoweyneynaa in Starlink soo gaarto dalkeena. Tallaadaban waxay la jaanqaadeysaa aragtida fog ee dowladda ee ah in shacabka Soomaaliyeed meel kasta oo ay joogaan la gaarsiiyo adeeg internet oo meel kasta gaari kara, isla markaana la awoodi karo,” ayuu yiri wasiirka.
Adeegga internetka ee Starlink ayaa la filayaa in uu kaabi doono adeegyada Isgaarsiinta ee dalka jira, isaga oo wax weyn ka tari doono in adeegga internetku wada gaaro dalka oo dhan, isagoo sahlaya in adeegyada looga faa’iideysto internetka uu wada gaaro dadweynaha oo dhan.
Dalkeena waxaa hore u soo gaaray dhowr xarig internet oo ka soo dagay qaar ka mid ah xeebaha dalka, iyadoo Starlink-na ay ku soo kordhineyso adeeg cusub oo dhinaca dayax gacmeedka ah oo gaari kara meel kasta oo dalka ka mid ah.
Haddaba Waa maxay shirkadaan Starlink?
Starlink waa adeeg internet ah oo sameeyay shirkadda SpaceX, taasoo uu leeyahay Elon Musk. Starlink waxay adeegga internet-ka ka bixisaa satelite-yo ku yaalla cirka, taasoo ka dhigan in meel kasta oo dunida ah laga heli karo internet xawaare sare leh — xitaa meelaha aan laheyn kaabayaal internet oo horumarsan sida Tuulooyinka ama Miyiga fog.
Maxay tahay muhiimadda Starlink ugu jirta Soomaaliya?
1.Helitaanka Internet xawaare sare leh:
•Dad badan oo ku nool Soomaaliya, gaar ahaan tuulooyinka, miyiga, ama meelaha aan laheyn adeegyo internet oo xoog leh, waxay heli doonaan internet degdeg ah.
2.Horumar dhinaca Waxbarashada iyo Ganacsiga:
•Waxbarashada fog, shaqada onleenka ah (online), iyo Ganacsiga e-commerce ayaa si weyn uga faa’iideysan doona.
3.Gargaarka iyo Xiriirka Degdega ah:
•Meelaha ay ka dhacaan musiibooyinka dabiiciga ah ama xaaladaha degdegga ah, Starlink waxay bixisaa internet degdeg ah oo aan u baahnayn xarumo fiilooyin leh.
4.Xorriyadda Isgaarsiinta:
•Starlink ma hoos tagto shirkadaha isgaarsiinta maxalliga ah, taasoo ka dhigan in dadka isticmaala ay helayaan xornimo dheeraad ah oo aan laga xakameyn karin si fudud.
Waa maxay tallaabada dowladda Soomaaliya qaaday?
Hay’adda Isgaarsiinta Qaranka ee Soomaaliya (NCA) waxay si rasmi ah ruqsad u siisay Starlink si ay uga howlgasho guud ahaan dalka. Tani waxay muujineysaa in Soomaaliya ay doonayso inay la jaanqaado horumarka Tignoolajiyadda iyo in ay kordhiso helitaanka adeegyada internet-ka.
Maxay tani uga dhigan tahay dadka Soomaaliyeed?
•Dadka Soomaaliyeed waxay heli doonaan ikhtiyaar dheeraad ah oo ah adeeg internet oo tayo sare leh.
•Waxaa laga yaabaa in qiimaha internet-ka hoos u dhaco, maadaama tartan dheeraad ah uu suuqa soo galayo.
•Fursado shaqo, waxbarasho, iyo xiriir caalami ah ayaa si weyn u ballaaran doona, iyadoo shirkaddani ay horey uga howlgashay wadanka Lesotho oo ka tirasan qaaradda Afrika, Soomaaliyana ay noqoneyso wadanka labaad ee ka mid ah qaaraddan Afrika.
By. C/laahi Ruush
